ای زحج برگشتگان حج شما مقبول باد
حجّتان مقبول باد واجرتان معمول باد
گشته الطاف خدا یار شما دراین سفر
چون شما دعوت شدید از سوی حی دادگر
شکر بنمائید بر درگاه حق در هر نفس
کز پی انجام شکرش بر نیاید هیچ کس
نعمت حج نعمت ارزنده هست وپربها
ما کجا ودعوت حج از سوی داور کجا
ای گرامی زائران توفیق یارتان شده
این زیارت موجبات افتخارتان شده
این سفر بسیار ارزشمند هست ومحترم
چونکه مُحرم گشته ای ره یافتی سوی حرم
معنی مُحرم شدن را درک می باید نمود
آری از مُحرم شدن حق باب رحمت را گشود
دعا مي كنيم زيارتهايمان سرشار از معرفت باشد
از مقدسترين و با فضيلتترين زيارتهايي که در فرهنگ ديني و روايات اسلامي بيان شده است، زيارت قبر سيد الشهدا «ع» در کربلاست و براي زيارت هيچ امامي، حتي زيارت قبر رسول خدا «ص» به اين اندازه سفارش و دستور نيست.در احاديث، گاهي زيارت امام حسين «ع» از زيارت کعبه هم برتر و بالاتر به حساب آمده و براي زيارت آن حضرت، پاداشي برابر دهها و صدها حج و عمره بيان شده است و لحن روايات، بگونهاي است که آن را براي يک شيعه در حد يک «فريضه» ميشمارد و ترک آن را ناپسند ميداند و هيچ عذر و بهانه و خوف و خطر را مانع از آن به حساب نميآورد و ترک آن را جفا ميداند.از امام صادق «ع» روايت است: «زيارة الحسين بن علي واجبه علي کل من يقر للحسين بالامامة من الله عز و جل»[1] زيارت حسين بن علي «ع»، بر هر کس که او را ازسوي خداوند، «امام» ميداند واجب است.
ميان عقيده به امامت و ديدار امام (چه در حال حيات و چه پس از مرگ) نوعي ملازمه است و در روايات، به اين نکته اهميت داده شده است.زيارت خائفانه سيد الشهدا هم ارج بيشتر و ثواب افزونتري دارد.اين، هم نشانه تاثير اجتماعي «زيارت» و هم ميزان عشق و فداکاري «زائر» است.امام صادق «ع» به «ابن بکير» که سخن از خوف و هراس در راهزيارت سيد الشهدا ميگفت، فرمود: آيا دوست نداري که خداوند، تو را در راه ما ترسان ببيند؟... [2] و در حديثي که زراره از امام باقر «ع» درباره زيارت خائفانه آن حضرت ميپرسد، حضرت پاسخ ميدهد: خداوند، از هراس قيامت، ايمنش ميدارد.[3] امامصادق «ع» نيز به «محمد بن مسلم» که با خوف و هراس به زيارت سيد الشهدا ميرفت، فرمود: هر چه مساله دشوارتر و پر مخاطرهتر باشد، پاداش زيارت هم به اندازه آن است و هر کس خائفانه قبر آن حضرت را زيارت کند، خداوند، هراس او را در روز قيامت، ايمن ميسازد: «ما کان من هذا اشد فالثواب فيه علي قدر الخوف و من خاف في اتيانه آمن الله روعته يوم يقوم الناس لرب العالمين...»[4] در حديث مفصلي، امام صادق «ع» به ثوابهاي آن اشاره کرده، ميفرمايد: کسي که هنگام زيارت آن حضرت، دچار ستم سلطاني شود و او رادر آنجا بکشند، با اولين قطره خونش، همه گناهانش بخشوده ميشود و هر که در اين راه به زندان افتد، در مقابل هر روزي که زنداني و اندوهگين گردد، در قيامت برايش يک شادي است، و اگر در راه زيارت، کتک بخورد، براي هر ضربهاي يک حوري بهشتي است و در برابر هر درد و رنجي که بر جسمش وارد ميشود، يک «حسنه» براي اوست.[5] و ميفرمايد: «من اتي قبر الحسين عارفا بحقه غفر الله ما تقدم من ذنبه و ما تاخر».[6] هر که عارفانه قبر سيد الشهدا را زيارت کند، خداوند گناهان گذشته و آيندهاش را ميآمرزد.
آري... براي رسيدن به کربلا، بايد ارادهاي آهنين، قلبي شجاع، عشقي سوزان داشت و در اين سفر، بايد رهتوشهاي از صبر و يقين، پاپوشي از «توکل»، سلاحي از «ايمان» و مرکبي از «جان» داشت تا به منزل رسيد، چرا که راه کربلا، از «صحراي عشق» و «ميدان فداکاري» و پيچ و خم خوف و خطر ميگذرد.پاداشهاي زيارت کربلا نيز شگفت است.ازقبيل: پاداش نبرد در رکاب پيامبر و امام عدل، اجر شهيدان بدر، ثواب حج و عمره مکرر، پاداش آزاد کردن هزار بنده و آماده کردن هزار اسب براي مجاهدان راه خدا و... [7] البته تفاوت اجر و ثواب، به معرفت زائر و کيفيت زيارت و شرايط اجتماعي هم بستگي دارد. کربلا، از يک سو، سمبل مظلوميت اهل بيت و امامان شيعه است، از سويي ديگر مظهر دفاع بزرگ آل علي و عترت پيامبر از اسلام و قرآن.توجه و روي آوردن به مزار سيد الشهدا، در واقع تکرار همه روزه و همواره حق و يادآوري مظلوميت است.اگر کعبه وحج و نماز و جهادي هم باقي مانده است، به برکت شهيد عاشوراست که احياگر دين شد واسلام، تا هميشه مديون «ثار الله» است.خصومت دشمنان اسلام نيز با حسين «ع» و مرقد او، از همينجاست.زيارت آن حضرت، هميشه با سختي و هراس و موانع، رو به رو بوده است.شوق زيارت کربلا، از آغاز در دل شيعيان حق طلب و انسانهاي آزاده و فضيلتخواه بوده است.شيفتگان سيد الشهدا در اين راه حاضر به بذل جان و مال و دست و پا بودهاند و «راه بسته کربلا» هميشه چون حسرتي بر دل شيعه بوده است، چه در دوره امويان و عباسيان، چه در عصر حکومت بعثيان و در تاريخ معاصر، و آرزوي «باز شدن راه کربلا» همواره چون مشعلي در دل عاشقان حسين «ع» روشن بوده و تلخيهاي هجران را با اين «اميد» تحمل ميکردهاند.زائر حسين «ع»، عاشقي از خود گذشته است و زيارت کربلا، عبادتي خدايي و ملکوتي.
امام صادق عليه السلام فرمود: «اذا اردت الحسين فزره و انت حزين مکروب شعثا غبرا جائعا عطشانا»[8] هر گاه خواستي حسين «ع» را زيارت کني، با حالتي اندوهگين و پر رنج، خاکآلوده و پژمرده، گرسنه و تشنه زيارت کن... (در حديث ديگري است که:) چون حسين بنعلي اينگونه به شهادت رسيد.[9] به قول حافظ:
نيازمند بلا، گو رخ از غبار مشوي
که کيمياي مراد است، خاک کوي نياز
غبار راه زيارت کربلا، خود، طراوت و پاکي است و اين آشفتگي و افسردگي، نشاط روح عاشق است.
از شيشه غبار غم نميبايد شست
و ز دل، رقم «الم» نميبايد شست
پايي که به راه عشق شد خاک آلود
با آب حيات هم نميبايد شست[10] .
پی نوشتها :
[1] وسائل الشيعه، ج 10، ص 346، امالي صدوق، ص 123.در «مزار» شيخ مفيد، ص 26 چنين است (از امام باقر «ع»): مروا شيعتنا بزيارة قبر الحسين بن علي «ع» فان اتيانه مفترض علي کل مؤمن يقر للحسين عليه السلام بالامامة من الله عز و جل.
[2] همان، 345، بحار الانوار، ج 98، ص 11.
[3] کامل الزيارات، ص 125، وسائل الشيعه، ج 10، ص 356.
[4] وسائل الشيعه، ج 10، ص 357، بحار الانوار، ج 98، ص 11، کامل الزيارات، ص 127.
[5] کامل الزيارات، ص 124 (نقل به تلخيص).
[6] امالي صدوق، ص 197.
[7] در منابعي همچون: کامل الزيارات، وسائل الشيعه، بحار الانوار، ثواب الاعمال و... احاديثش آمده است.
[8] وسائل الشيعه، ج 10، ص 414.
[9] بحار الانوار، ج 98، ص 142.
[10] مشفقي دهلوي.





